5 मार्च 2026 · 5 March 2026⭐ परीक्षा में महत्वपूर्ण
भारत-कनाडा रणनीतिक पुनर्संयोजन
India-Canada strategic reset
भारत-कनाडा — खालिस्तानी उग्रवाद से जुड़े तनाव के बाद रणनीतिक पुनर्संयोजन व राजनयिक बहाली।
मुख्य तथ्य
- •भारत-कनाडा रणनीतिक रीसेट।
- •तनाव — खालिस्तानी अलगाववाद; राजनयिक निष्कासन।
- •रीसेट — उच्चायुक्तों की वापसी; व्यापार वार्ता।
- •बड़ा भारतीय प्रवासी; भारतीय छात्र।
- •भारत — आतंकवाद/अलगाववाद पर शून्य सहनशीलता।
भारत-कनाडा रणनीतिक 'रीसेट' (पुनर्संतुलन) चर्चा में रहा। दोनों देशों के संबंध खालिस्तानी अलगाववाद, एक सिख अलगाववादी की हत्या के आरोपों व राजनयिकों के निष्कासन को लेकर तनावपूर्ण रहे थे। 'रीसेट' का अर्थ है उच्चायुक्तों की वापसी, व्यापार वार्ता पुनरारंभ व सामान्यीकरण की दिशा में कदम। कनाडा में बड़ा भारतीय प्रवासी समुदाय (विशेषकर पंजाबी), व्यापार, शिक्षा (भारतीय छात्र) व ऊर्जा संबंध महत्वपूर्ण हैं। भारत आतंकवाद/अलगाववाद पर 'शून्य सहनशीलता' व अभिव्यक्ति की स्वतंत्रता के दुरुपयोग पर चिंता व्यक्त करता रहा है। यह द्विपक्षीय कूटनीति से जुड़ा है।
🎯 परीक्षा में कैसे आएगा
भारत-कनाडा संबंध, प्रवासी व व्यापार अंतरराष्ट्रीय में पूछे जाते हैं।
📚 संबंधित स्थायी GK
कनाडा — राजधानी ओटावा; G7 सदस्य। बड़ा भारतीय प्रवासी; भारतीय छात्र। खालिस्तानी अलगाववाद का मुद्दा। उच्चायुक्त।
✨ RajAI— RAS Prelims Expert