मुख्य सामग्री पर जाएं
राष्ट्रीय · अर्थव्यवस्था

वर्षांत समीक्षा 2025: व्यय विभाग

14 जनवरी 2026 · Raj Study संपादकीय टीम

याद रखें · एक पंक्ति में

व्यय विभाग — वित्त मंत्रालय का हिस्सा; सार्वजनिक व्यय व वित्तीय प्रबंधन।

क्या हुआ

व्यय विभाग (Department of Expenditure) की वर्ष-अंत समीक्षा 2025 की चर्चा हुई। व्यय विभाग वित्त मंत्रालय का एक प्रमुख विभाग है, जो सार्वजनिक व्यय-प्रबंधन, सरकारी खर्च की निगरानी, वित्तीय नियम-निर्धारण, वेतन/पेंशन (वेतन आयोग), केंद्र-राज्य वित्तीय हस्तांतरण व सार्वजनिक वित्तीय प्रबंधन प्रणाली (PFMS) की देखरेख करता है। वर्ष-अंत समीक्षा वर्ष की प्रमुख उपलब्धियों, सुधारों (जैसे प्रत्यक्ष-लाभ अंतरण/DBT से बचत, पूँजीगत व्यय/कैपेक्स में वृद्धि, राजकोषीय अनुशासन) व पहलों का लेखा-जोखा देती है। यह सार्वजनिक वित्त, राजकोषीय प्रबंधन व सुशासन से जुड़ता है। यह अर्थव्यवस्था से जुड़ा है। यह अर्थव्यवस्था से जुड़ा है।

मुख्य तथ्य

  1. 1व्यय विभाग वर्ष-अंत समीक्षा 2025।
  2. 2वित्त मंत्रालय; सार्वजनिक व्यय-प्रबंधन।
  3. 3वेतन/पेंशन, केंद्र-राज्य हस्तांतरण, PFMS।
  4. 4DBT बचत; पूँजीगत व्यय (कैपेक्स) वृद्धि।
  5. 5राजकोषीय अनुशासन; सार्वजनिक वित्त; सुशासन।

परीक्षा में ऐसे पूछा जा सकता है

व्यय विभाग, पूंजीगत व्यय व PFMS अर्थव्यवस्था में पूछे जाते हैं।

स्थायी GK: व्यय विभाग — वित्त मंत्रालय; सार्वजनिक व्यय-प्रबंधन, वेतन/पेंशन, PFMS, DBT। वर्ष-अंत समीक्षा — सुधार, कैपेक्स, राजकोषीय अनुशासन।

इसी विषय पर और